نخ POY چیست ؟ Partially Oriented Yarn

 نخ poy – با توجه به میزان مصرف بالای نخ های پلی استر در صنعت نساجی علی الخصوص نخ های فیلامنتی، تولید نخ های نیمه آرایش یافته ( Partially Oriented Yarn) به عنوان مواد اولیه کارخانجات تکسچرایزینگ برای تولید نخ های تکسچره شده  DTY , FDY , ATY استفاده میشود از اهمیت ویژه ای برخوردار است.
نخ POY یا نخ نیمه آرایش یافته طی فرآیند ذوب ریسی با مصرف چیپس پلی استر نیمه مات و براق بصورت سفید و همچنین با استفاده از مستربچ ( دانه های رنگی) بصورت خودرنگ تولید می‌شود.

نخ POY پلی استر ، با نظم بخشي با سرعت هاي در محدوده ٢٨٠٠ تا ٤٢٠٠ متر در دقيقه توليد مي شودو با اين مشخصه هنوز داراي درجه تبلور بالايي نمي باشد و نظم کلي در آنها در حدي مي باشد که نگهداري انها برای چندین ماه بدون ترد و شکننده شدن و همچنین تغییر شکل بوبین ممکن می باشد.
نخ POY در کارخانجات تکسچرايزينگ به نخ استرچ و تکسچره تبديل مي‌شود که اين نخ‌ها جهت توليد محصولات زير مورد استفاده قرار مي گيرد.
١- پارچه رومبلي و پرده اي
٢- البسه ورزشي زمستاني
٣- البسه زير
٤- جوراب
٥- پارچه کشباف يکپارچه
٦- البسه ورزشي

.

فرایند تولید نخ poy – پلی استر کشیده نشده به دو بخش کلی تقسیم می شود.
۱) مرحله کریستالیزاسیون و خشک کردن
۲) مرحله پلیمریزاسیون و اکسترودر و ریسندگی نخ

.

مرحله کریستالیزاسیون و خشک کردن چیپس
در اين مرحله که در واقع نقطه آغاز خط توليد محصول مي باشد، ابتدا مواد اوليه که همان چيپس هاي پلي استر مي باشند با ٥ % رطوبت بداخل يک سيلوي تغذيه مواد ريخته شده و از آنجا توسط جريان هوا و از طريق لوله هاي مخصوص به داخل مخزن يا سيلوي ثانويه که در بالاي بخش فوقاني خط توليد و بر روي سيستم خشک کننده و کريستاليزاتور چيپس قرار گرفته است منتقل مي گردد. سپس مواد از سيلوي ثانويه بداخل يک سيستم پيوسته خشک کن خورانده مي شوند که در آنجا چيپس ها توسط هواي گرم حرارت داده شده و بطور همزمان بشدت به هم زده مي شوند تا از به هم چسببيدن چيپس ها و تشکيل هرگونه کلوخه و توده اي از مواد در حين فرآيند حرارت دهي در فاز فيزيکي(بي شکل – کريستال) جلوگيري گردد. طراحي خشک کن و همزن بگونه اي است که انجام عمليات خشک کردن چيپس ها و کريستاليزاسيون آنها در حداقل زمان ممکن و بدون آنکه به يکديگر بچسبند را تضمين مي نمايد. هرگاه به
دليل تغيير در برنامه ريسندگي و توليد نخ، مقدار مواد ورودي به سيستم تغيير يابد، باس تنظيم مجدد شرايط کارکرد گرم کن جريان هوا ذرات ريزي را که هميشه در خوراک مصرفي طرح (چيپس پلي استر ) موجود مي باشند از روي آنها زدوده و در يک سيکلون جمع آوري مي نمايد. سپس جهت جلوگيري از اتلاف انرژي حرارتي، از گازهاي خروجي از سيستم خشک کن براي پيش گرم کردن هواي ورودي از سيستم رطوبت گير استفاده خواهد شد. بدنبال آن چيپس هاي خشک شده در خشک کن با ميزان رطوبت کمتر از
PPm 3 ، در اثر نيروي وزن خود به داخل اکسترودر ريخته مي شوند. براي جذب رطوبت هواي مورد نياز سيستم خشک کن از يک سيستم رطوبت گير شامل دو مخزن حاوي ماده جاذب رطوبت (سيليکاژل) استفاده مي شود. هواي محيط از طريق يک مجموعه فن و فيلتر وارد يکي از اين دو مخزن مي شود تا رطوبت آن جذب شود.
سپس بعد از طي مدت معيني جريان هوا توسط يک سري شيرهاي تبديل که بوسيله سيستم کنترل اتوماتيک کنترل مي شوند از يک مخزن به مخزن ديگر منتقل شده و همزمان هواي گرم از مسير جداگانه ديگري بداخل مخزن اول فرستاده مي شود تا سيليکاژل موجود در آن احياء گردد.

.

ب – مرحله پليمريزاسيون واکسترودر و ريسندگي نخ :
نقطه آغازين اين مرحله، اکسترودر مي باشد که از يک مارپيچ و يک محفظه لوله اي شکل که با کمک المنت الکتريکي گرم مي شود، تشکيل يافته است. اکسترودر در فرآيند ذوب ريسي عمل ذوب کردن گرانولها، يکنواخت کردن مذاب و تامين دماي مورد نياز آن را تا تغذيه تحت فشار به پمپ ريسندگي انجام مي دهد . پمپ ريسندگي، به پمپ دنده اي که مقدار جرم ريسندگي ( مذاب يا محلول ) را به هر موقعيت به ميزان يکسان و به مقدار يکنواخت تغذيه مي نمايد، اطلاق مي گردد.)

.

ویژگیهای نخ POY :
• حدود نمره: ۱۲۰ تا ۱۰۰۰ دنیر
• کلاس وزنی: ۹، ۱۴ و ۲۰ کیلوگرمی
• براقیت: نیمه مات-برایت-سوپر برایت
• رنگ: تنوع وسیعی از رنگ ها با ثبات نوری، شستشویی و تصعیدی مورد نیاز مشتری
نخ POY خاص: نخ های کاتیونیک، خنک، انتی باکتریال، دیرسوز، آنتی UV و …

نخ نیمه آرایش یافته ای است که توسط عملیات ذوب ریسی از ماده اولیه ای به نام چیپس حاصل می شود. اين واحد توليد نخPOYخام را در رنگها و نمرات مختلف انجام مي دهد و مواد اوليه آن چيپس پلي استر است . واحد POYنقش تامين كننده مواد اوليه چهار واحد ديگر را دارد به همین خاطر به این سالن تولیدی سالن مادر هم گفته می شود.

نخ poy

نخ FDY چیست ؟ Fully Drawn Yarn

نخ FDY یا کاملا کشیده شده طی فرایند ذوب ریسی به همراه کشش یا مصرف چیپس پلی استر نیمه مات و براق بصورت سفید و همچنین با استفاده از مستربچ ( دانه های رنگی) بصورت خودرنگ تولید می شود.
الیاف با نظم کامل ( کامل کشیده شده FOY) Fully Oriented Yarn یا Fully Drawn Yarn ( FDY):
با سرعت های بیش از ۶۰۰۰ متر در دقیقه تولید می گردند. ازدیاد طول این نوع الیاف بین ۲۰ تا ۳۰ درصد می باشد. این الیاف بیشتر برای تولید منسوجات بی بافت مورد استفاده قرار می گیرد.
نخ کاملا کشیده شده فرایند تولید آن شبیه فرایند نخ POY است با این تفاوت که این نخ با سرعت بالا تابیده می شود و به صورت یکپارچه کشیده می شود. این کار اجازه می دهد که از طریق جهت گیری و کریستالیزیشن (بلور سازی) تثبیت شود.

نخ ها با فرایند پلیمریزاسیون ادامه دار تولید می شود تمام ویژگی های اصلی نخ مانند سختی، طول، تنوع اوستر و اب رفتگی در مقابل اب جوش دقیقا کنترل می شود . درهم بافتن کنترل شده نیز به نخ کمک می کند تا نخ چند لا تولید شود.
نخ FDY به دودسته ساده و اینترمینگل تقسیم می شود. که نخ های اینترمینگل مناسب تابیدن مستقیم ، تابیدن (چله کشی) و بافتن به کار می رود.
نخ FDY مقاومت بسیار خوبی در برابر رنگ شدن دارد.

FDY
این نخ از اعمال کشش روی نخ POY تولید می شود که بدو صورت تک مرحله ای یا دو مرحله ای انجام می شود و ماده اولیه جهت تولید نخ تابیده بوده و خود نیز بطور مستقیم در بافندگی نیز مصرف دارد. SDY/FDY

ویژگیهای نخ FDY :
• حدود نمره :۷۵ تا ۱۰۰۰ دنیر
• کلاس وزنی:۹ -۱۴ کیلوگرم.
• براقیت: نیمه مات-برایت-سوپر برایت
• رنگ: تنوع وسیعی از رنگ ها با انواع براقیت ها برای مصارف خودرویی، پرده، مبلمان، فرش و…
• FDY خاص : نخ های کاتیونیک، HR، فلورسنتی و شرینک بالا، شرینک پایین، استحکام بالا،نخ های مولینه و …

موارد مصرف نخ FDY:
پارچه رومبلی، پارچه کرپ، پرده، روسری ، نخ دوخت وگلدوزی، فرش شگی، نخ شانل، پتوی راشل، ساک و چمدان

3. نخ ITY چیست؟

نخITY و یاBSY به نخ های فیلامنتی خود تکسچره گفته میشود که بدون استفاده از فرایند تکسچره ایزینگ و با اعمال عملیات حرارتی و تکمیلی بر روی پارچه بافته شده زیر دست مشابه تکسچره به پارچه میدهد. این نخ از ادغام ۲ نخ فیلامنتی با خصوصیات جمع شدگی متفاوت تشکیل شده که در مراحل تکمیلی بعد بافت یکی از نخ ها بدور نخ دیگر جمع شدگی متفاوت تشکیل شده که در مراحل تکمیلی بعد بافت یکی از نخ ها بدور نخ دیگر جمع میشود. این نخ طی فرایند ذوب ریسی با مصرف چیپس پلی استر با استفاده ماشین آلات روز تولید میشوند.

نخ‌هایی که در سالن تکسچرایزینگ تولید می‌شود

1.نخ DTY چیست؟ Draw Texturised Yarn

در سالن تکسچرایزنگ نخ POY طی فرایند حرارت ، کشش و تاب مجازی به نخ تکسچره با تاب مجازی تبدیل می شود . با توجه به وجود ماشین الات دوهیتره و دبل این واحد قابلیت تولید انواع نخ های تک هیتره ، دو هیتره( ست) دو لا و صفرتاب ( بدون تاب مجازی) را دارا میباشد.

Draw Textured Yarn
یک نوع عملیات تکمیلی بر روی نخ نیمه آرایش یافته بوده که تحت حرارت و کشش و توسط دیسک های اصطکاکی در آن فر و موج ایجاد می نماید.

.
Draw Texturised Yarn (نخ تکسچره تاب مجازی)
نخ DTY کاملا ارایش یافته یا کاملا کشیده شده است که از نخ پلی استر چند فیلامنت با مجعدهای نرم و حجم و تکسچر زیاد تولید میشود و لطافت نخ تولید شده شبیه پنبه احساس می شود و دوام زیاد و مقاومت زیاد از ویژگی های آن است.

این نخ با نیمه تکسچر شدن و با استفاده از ماشین الات تکسچره تولید می شود. DTY مناسب پارچه و لباس بیرون ، پارچه های لباس های چسبان ، تزئینی ، مبلمانی و… است .این نخ جایگزینی برای نخ پنبه و نخ ترکیبی پنبه با درصد رطوبت پایین است.

نخ DTY با اخرین سرعت ماشین الات تکسچر با ظرفیت یکسان تولید می شود.
نخ تکسچره تاب مجازی ( Draw Textured Yarn ) یا DTY بیشترین تولید و مصرف را در بین دیگر نخ های تکسچره شده داراست.این نخ ها که با نام های مصطلح نخ فیلامنت پفکی، شلاقی و هیت ست شناخته می شوند برای مصارف مختلفی از قبیل پیراهنی، ملحفه ای، پرده ای و … استفاده می شوند.

.
این نوع نخ ها عموما با دستگاه های دارای مناطق حرارتی اولیه V و M شکل تولید می شوند. نخ های POY پس از عبور از مناطق حرارتی و کششی وارد دیسک های اصطکاکی(Friction Zone ) شده و تاب مجازی می بیند و سپس برای تثبیت شدن وارد منطقه حرارتی ثانویه خواهند شد.

.
نخ DTY به دو دسته ساده و اینترمینگل تقسیم می شود:
در بعضی از ماشین آلات مذکور جت های گره زن تعبیه شده و به این ترتیب نخ های گره زده شده و یا در اصطلاح اینترمینگل ( مینگل ) شده تولید خواهد شد. نخ های گره زده شده عموما برای نخ های چله به کار برده خواهد شد.

این نخ حاصل فرایند تکمیلی تکسچرایزینگ به روش دیسک اصطکاکی روی نخ POY است که هدف آن نزدیکی خواص ظاهری نخ پلی استر به الیاف طبیعی می باشد. و به دو صورت اینترمینگل و ساده تولید می شود.

.
ویژگیهای نخ DTY :
• حدود نمره :۷۵ تا ۱۵۰۰ دنیر با انواع اینترمینگل
• براقیت: نیمه مات-برایت-سوپر برایت
• رنگ: تنوع وسیعی از رنگ ها با ثبات نوری، شستشویی و تصعیدی مورد نیاز مشتری
DTY خاص: نخ های با جمع شدگی پایین، لایکرادار، جمع شدگی بالا، ملانژ ۴ رنگ، High Bulck و …

.
موارد مصرف: پرده، رومبلی، پوشاک تریکویی، جین، مانتویی، پیراهنی مردانه، سجاده، خواب فرش ماشینی، پتوی راشل، روکش صندلی، مصارف صنعتی

2. نخ LYCRA چیست؟

در سالن تکسچرایزینگ نخPOY تکسچره شده و همزمان کش لایکرا به نخDTY اضافه شده و نخ با قابلیت کشسانی لایکرا تولید میشود.

3. ATY چیست؟ Air Textured Yarn

Air Textured Yarn
یک نوع عملیات تکسچره بر روی نخ بوده که این عملیات توسط جت هوا انجام می گیرد. ماشین آلات تولید کننده این نخ که ساخت شرکت SSM است، توسط هوای فشرده بین الیاف درگیری ایجاد کرده و بدین وسیله نخهای متنوعی از نظر ظاهر تولید می شود

ATY نخی است که تحت عملیات کشش و حرارت توسط هوای فشرده می باشد، بطوریکه الیاف تشکیل دهنده پس از آن دچار در هم رفتگی می شود و خصوصیاتی شبیه نخ طبیعی تولید میکند.
تولید محصولات خاص با استفاده از نخ های ATY هر روز افزایش می یابد.
خصوصیات ویژه این نخ ها :

دست خوب , بسیار جالب توجه بوده , و تنوع در رنگ

کاربرد این نخ در موارد زیر است:
چله فرش
پود فرش
پود مجازی
تار و پود پتو
کشباف و …

نخ های ATY (تکسچره شده بوسیله هوای فشرده) با هدف مشابه سازی خصوصیات ظاهری نخ پلی استر با انواع نخ های ریسیده پنبه، پشم و آکریلیک، تولید می شود.

ویژگیهای نخ ATY:
• حدود نمره: ۲۰۰ تا ۳۰۰۰ دنیر با انواع افکت
• براقیت: نیمه مات-برایت-سوپر برایت
• رنگ: تنوع وسیعی از رنگ ها با انواع براقیت ها ونخ های مولینه ۶ رنگ
ATY خاص: نخ های تار، پود و خواب فرش، استحکام بالا، جمع شدگی بالا و پایین، فنسی، لایکرادار
موارد مصرف: ، مصارف صنعتی، پارچه تریکو ، فرش ماشینی، پتوی مسافرتی، پرده های اسپرت و فانتزی،چادر های صنعتی، روکش صندلی، ژئوتکستایل، شلنگ و …

نخ‌هایی که در سالن تابندگی تولید می‌شوند

۱٫   TFY

در سالن تابندگی انواع نخ هایITY,DTY,FDY نیمه مات، براق و خودرنگ توسط ماشیت آلات تابندگیTFO(two for one) با تاب های مختلف تابیده میشوند . همچنین این نخ ها بصورت مشبک و تاب تثبیت شده ( بدون تاب زنده ) تولید میشوند.

در سالن  TFOانواع مختلفی از نخ ها  اعم از DTY ،FDY،SDY، ITY و ATY بسته به سفارش بصورت تک لا یا چند لا تابیده می شوند.

استفاده از چند تکنولوژی متفاوت در سالن تاب، این امکان را فراهم ساخته است که بتوانیم نخ ها با نمره، تاب و کلاس های وزنی مختلف با توجه به الزامات مشتری  تولید  نماییم.

ویژگیهای نخ  TFO :

• حدود نمره :۷۵تا ۱۵۰۰ دنیر

• کلاس وزنی : ۱٫۵  و ۳  کیلوگرم

• براقیت: نیمه مات-برایت-سوپر برایت

• تاب در متر: ۱۰۰ TPM تا ۳۰۰۰ TPM

با توجه به تکنولوژی های متنوع موجود در شرکت ، امکان تولید انواع نخ های تابید ه فانتزی، جمع شدگی بالا و یا با تاب بالا برای مصارف خاص میسر شده است.

موارد مصرف این نخ عبارتند از:پارچه های پرده و رومبلی، شال و روسری،  پارچه های لباسی زنانه، پارچه های چادری و کرپ، پارچه شبه فاستونی، فرش شگی، نخ دوخت، نخ برودری و …

Two For One

 این دستگاه با یکبار چرخش دو تاب به نخ می دهند . ماده اولیه این ماشین ها نخهای Flatو FDY می باشد. محصول اين واحد نخ تابيده شده مي باشد.

پلی پروپیلن تکسچره شده (BCF)
امروزه استفاده از پلی پروپیلن در صنعت نساجی بیش از سایر صنایع متداول می باشد و بعد از پلی استر، نایلون و اکریلیک از نظر مقدار تولید، چهارمین جایگاه را به دست آورده است.
نخ های پلی پروپیلن تکسچره شده با عنوان نخهای BCFشناخته می شوند.
نخهای BCF جزء گروه گروه نخهای حجیم می باشند که دارای حجم زیاد بوده و از خاصیت فنریت برخوردار نمی باشند. این نخها برای تولیداتی مثل خامه (خاب) قالی، نخ کاموا، کفپوش، رومبلی، روفرشی و منسوجات دیگر که به نخهای با حجم زیاد و ضریب پوشانندگی بالا احتیاج داشته باشند مورد استفاده قرار می گیرد.